gototopgototop
Saturday 21 October 2017
 

«Περί δαίμονος και άλλων ερώτων» - Αφιέρωμα στην σύγχρονη επτανησιακή ποίηση

    Αθήνα 20/10/2017 Ποιητικές βραδιές από την ΙΟΝΙΟ Βιβλιοθήκη της ΕΝΩΣΗΣ ΕΠ...

Διεξαγωγή εκλογικής διαδικασίας για νέο Διοικητικό Συμβούλιο

    Αθήνα  17/10/2017 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Το Δ.Σ. της Ε.Ε.Ε. κατά τη ...

Κέρδισε τις καρδιές του κόσμου σε Κεφαλονιά και Λευκάδα η «Νέα Γενιά Κανταδόρων»

  Αθήνα 16/8/2017     ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ   Ένα μουσικό ταξίδι ξεκίνησε στι...

Εκδήλωση στο εντευκτήριο της Βουλής “Εφωνάξανε ως τ’ αστέρια του Ιονίου τα νησιά”

  Η παρουσίαση στο εντευκτήριο της Βουλής του δρώμενου “Εφωνάξανε ως τ’ αστέρια το...

Η Νέα Γενιά Κανταδόρων της Ένωσης Επτανησίων Ελλάδας ταξιδεύει στο Ιόνιο

  Αθήνα 21/7/2017     ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ   Η ΕΝΩΣΗ ΕΠΤΑΝΗΣΙΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ μέσα στα π...

Λευκάδα

 

 

Γενικά
Η Λευκάδα είναι νησί του Ιονίου πελάγους και μαζί με τα νησιά Κέρκυρα, Κεφαλονιά, Ιθάκη, Ζάκυνθος, Παξοί και Κύθηρα αποτελούν την περιφέρεια Ιονίων Νήσων. Είναι το τέταρτο σε έκταση νησί στο Ιόνιο (320 τ.χλμ.) και το τέταρτο σε πληθυσμό με περίπου 22.000 κατοίκους κατά την απογραφή του 2001. Βάσει του σχεδίου Καποδίστριας η Λευκάδα μαζί με τα νησιά Κάλαμος Καστός και Μεγανήσι (γνωστά και ως Πριγκιποννήσια) αποτελούσε το νομό Λευκάδος με έδρα την πόλη της Λευκάδος. Από το 2011 όμως, οπότε και εισήχθηκε στο πρόγραμμα Καλλικράτης, η Λευκάδα, μαζί με τα προαναφερθέντα νησιά, αποτελεί πλέον δήμο με έδρα και πάλι την πόλη της Λευκάδος.

Λόγω της γεωγραφικής της θέσης, (οι ακτές της βρίσκονται πολύ κοντά μ' εκείνες της ηπειρωτικής Ελλάδας τις οποίες τις χωρίζει ο ιστορικός πορθμός του Δρεπάνου) συνδέεται με την Αιτωλοακαρνανία με μια πλωτή γέφυρα μήκους περίπου 20 μέτρων. Μαζί με την Εύβοια είναι τα δυο μοναδικά νησιά στην Ελλάδα στα οποία η πρόσβαση γίνεται οδικώς.
Το 1963 ήταν που ο Έλληνας μεγιστάνας Αριστοτέλης Ωνάσης αγόρασε το Σκορπιό, μια μικρή νησίδα που βρίσκεται απέναντι απ' τις ανατολικές ακτές της Λευκάδας και πιο συγκεκριμένα στο κοσμοπολιτικό Νυδρί, το οποίο απέκτησε, έκτοτε, παγκόσμια φήμη, φιλοξενώντας κατά καιρούς πλήθος επισκεπτών αλλά και προσωπικοτήτων απ' όλη την υφήλιο. Μάλιστα, οι κάτοικοι της περιοχής, για να τιμήσουν τον Έλληνα εφοπλιστή, έχτισαν προς τιμήν του ένα άγαλμα, το οποίο κοσμεί την πλατεία του χωριού.


Διοικητική διαίρεση - πληθυσμός
Η Λευκάδα μαζί με τα νησιά Μεγανήσι, Καστό και Κάλαμο αποτελεί το Νομό Λευκάδας, το μικρότερο νομό της χώρας. Ανήκει στην περιφέρεια Ιόνιων νησιών. Ο νομός έχει, κατά την απογραφή του 2005, 27.938 κατοίκους, ενώ το νησί της Λευκάδας έχει 26.183 κατοίκους. Πρωτεύουσα του νομού είναι η πόλη της Λευκάδας με 13.947 κατοίκους. Από τα πιο γνωστά χωριά είναι η Λυγιά (739 κ.), το Νυδρί (1.748 κ.), η Καρυά (1.104), τα Λαζαράτα (454) και η Νικιάνα (666 κ.).

Ο νομός περιλαμβάνει τους εξής δήμους:
Δήμος Απολλωνίων με έδρα τη Βασιλική (3.235)
Δήμος Ελλομένου με έδρα το Νυδρί (3.352)
Δήμος Καρυάς με έδρα την Καρυά (1.427)
Δήμος Λευκάδας με έδρα τη Λευκάδα (16.307)
Δήμος Μεγανησίου με έδρα το Κατωμέρι (1.092)
Δήμος Σφακιωτών με έδρα τα Λαζαράτα (1.862)


Υπάρχουν και δύο κοινότητες:
Κοινότητα Καλάμου (543)
Κοινότητα Καστού (120)

(σε παρένθεση ο πληθυσμός τους κατά την απογραφή του 2001)

Οικονομία
Οι βασικές μορφές οικονομίας στο νησί είναι ο τουρισμός, ο οποίος τα τελευταία χρόνια παρουσιάζει κατακόρυφη άνοδο, καθιστώντας τη Λευκάδα ένα απ' τα πιο πολυσύχναστα καλοκαιρινά θέρετρα στη μεσόγειο, ενώ η συχνή ενασχόληση των κατοίκων με τη γεωργία, την αμπελουργία, την ελαιουργία και την αλιεία απ' τα παλιά χρόνια μέχρι και σήμερα έχει παίξει πολύ σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη του τόπου.

Πολιτισμός
Η Λευκάδα, όπως και τα υπόλοιπα νησιά του Ιονίου, έχει πλούσιο πολιτισμό με ποικίλες παραδόσεις και ήθη, τα οποία κρύβουν μια ιστορία εκατοντάδων χρόνων. Το καρσάνικο κέντημα, τα έθιμα των Χριστουγέννων της Πρωτοχρονιάς και των Θεοφανείων και τα Πασχαλινά έθιμα είναι μερικά απ' τα πιο σημαντικά πολιτισμικά χαρακτηριστικά του λευκαδίτικου λαού. Η Φιλαρμονική Εταιρεία Λευκάδος (ΦΕΛ), που αποτελεί το δεύτερο αρχαιότερο μουσικό σωματείο στην Ελλάδα (ιδρύθηκε το 1850), έχει συνδράμει στην πολιτιστική κληρονομιά του τόπου, συμμετέχοντας σε σπουδαία ιστορικά γεγονότα, όπως οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1896. Επίσης, στο νησί, κάθε καλοκαίρι, λαμβάνει χώρα το Φεστιβάλ χορού και μουσικής (Διεθνές Φεστιβάλ Φολκλόρ) απ' το 1962 μέχρι και σήμερα, με την συμμετοχή καλλιτεχνών απ' όλο τον κόσμο, καθώς και οι Γιορτές Λόγου και Τέχνης που πρωτοδιοργανώθηκαν το 1955 και αποτελούν έναν απ' τους παλαιότερους πολιτισμικούς θεσμούς στον ελλαδικό χώρο.

Ιστορία - Μυθολογία
Το όνομά της η Λευκάδα το πήρε απ' το ακρωτήριο Λευκάτα η αλλιώς Κάβος της Κυράς, που βρίσκεται στο νοτιότερο άκρο του νησιού. Το ακρωτήριο στην αρχαιότητα ονομαζόταν Λευκάς πέτρα ή Λευκάς άκρα. Ένας μύθος λέει ότι η ποιήτρια Σαπφώ, απ' τη νήσο Λέσβο, πήδηξε απ' το βράχο του ακρωτηρίου για να απαλλαγεί απ' τον έρωτά της για τον Φάωνα. Κοντά σ' εκείνη την περιοχή υπάρχει και ο ναός του θεού Απόλλωνα, στον οποίον είναι αφιερωμένος ο λευκός βράχος. Πιο παλιά το νησί ονομαζόταν Αγία Μαύρα παίρνοντας το όνομα αυτό απ' τον ομώνυμο ναό που ήταν κτισμένος μέσα στο κάστρο της Αγίας Μαύρας, το οποίο βρίσκεται απέναντι απ' την πόλη της Λευκάδας και το οποίο αποτελούσε πρότυπο οχυρωματικής τέχνης. Για κάποιο μεγάλο χρονικό διάστημα η πόλη της Λευκάδας ήταν κτισμένη γύρω απ' αυτό το κάστρο, αργότερα όμως οι Βενετοί τη μετέφεραν στη σημερινή της θέση.
Έρευνες έχουν δείξει ότι τα πρώτα δείγματα πολιτισμού στο νησί υπάρχουν απ' την παλαιολιθική εποχή. Από ανασκαφές που πραγματοποίησε ο γερμανός αρχαιολόγος Γουλιέλμος Νταιρπφελντ στην περιοχή του Νυδριου, ανακάλυψε ευρήματα απ' την εποχή του Χαλκού (2000 π.χ.) και διατύπωσε τη θεωρία ότι η Λευκάδα είναι η Ομηρική Ιθάκη.

Λίγο έξω απ' την πόλη και πιο συγκεκριμένα κοντά στο Καλλιγονι υπάρχουν ερείπια της αρχαίας πόλης Νήρικος, η οποία υπήρξε η πρώτη πόλη του νησιού. Γύρω γύρω απ' την πόλη είχε κτιστεί ένα μεγάλο τείχος, κομμάτι του οποίου σώζεται μέχρι και σήμερα.
Η Λευκάδα έχει πάρει μέρος σε πολλές μεγάλες μάχες στο παρελθόν, όπως η ναυμαχία της Σαλαμίνας και η μάχη των Πλαταιών κατά τους περσικούς πολέμους, καθώς και στον Πελοποννησιακό πόλεμο στο πλευρό των Σπαρτιατών. Ακολούθησε πιστά και το Μέγα Αλέξανδρο στην τεράστια εκστρατεία του.


Τουρκοκρατία - Ενετοκρατία
Το 1479 οι Οθωμανοί καταλαμβάνουν το νησί, κυριαρχία που κράτησε για περίπου 200 χρόνια. Η Λευκάδα, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, γίνεται το μοναδικό νησί απ' τα Επτάνησα που γνωρίζει την τουρκική κατοχή. Το 1684 περνά στα χέρια των Ενετών, οι οποίοι μετέφεραν την πόλη απ' το κάστρο, όπου ήταν κτισμένη, στη σημερινή της θέση. Έτσι, έπειτα από 200 έτη οθωμανικής κατοχής, το νησί περνά στα χέρια των Βενετών και πλέον η μοίρα του θα είναι η ίδια με τη μοίρα των άλλων νησιών του Ιονίου. Τα Ιόνια νησιά πλέον είχαν πολιτική και κοινωνική ενότητα. Οι Βενετοί υποστήριζαν αναγνώριζαν κι επέτρεπαν στα Επτάνησα την τοπική τους αυτονομία δημιουργώντας τοπικές αυτοδιοικήσεις, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει την έλλειψη επιρροής των βενετσιάνικων στοιχείων στις υποδομές και τον τρόπο ζωής των κατοίκων του κάθε νησιού. Στοιχεία που είναι έντονα ακόμα και σήμερα.
Το 1797 η Γαλλία με αρχηγό τον Ναπολέων Βοναπάρτη καταλαμβάνει τη Λευκάδα, όπως και τα υπόλοιπα Επτάνησα. Τα οικονομικά μέτρα των Γάλλων Δημοκρατικών όμως είναι αβάσταχτα για τους ντόπιους πολίτες και προκαλούν δυσαρέσκεια. Το 1798 ο Ρωσοτουρκοι κάνουν απέλαση στο Ιόνιο και παίρνουν υπό την κυριαρχία τους τα Επτάνησα. Το 1807 η Λευκάδα και όλα τα νησιά του Ιονίου περνάνε στα χέρια της Γαλλίας, η οποία έχει αλλάξει το πολίτευμά της, έχοντας δημιουργήσει ένα αυτοκρατορικό καθεστώς. Το 1810 οι Βρετανοί κυριεύουν το νησί και μέχρι το 1814 έχουν καταλάβει όλα τα Επτάνησα. Τα αυστηρά μέτρα κι οι αυταρχικοί νόμοι των Άγγλων όμως, έχουν ως συνέπεια τις αντιδράσεις των πολιτών με αποτέλεσμα να υπάρχουν επαναστάσεις κι εξεγέρσεις, όπως εκείνη των Λευκαδιτών το 1819 που καταπολεμήθηκε με βιαιότητα και βαρβαρότητα.

Τέλος, το 1864, η Λευκάδα μαζί με τα άλλα Ιόνια νησιά, σύμφωνα με τις συνθήκες του '63 και '64, παραχωρείται επίσημα στην Ελλάδα και τα Επτάνησα μετά από πολλούς αιώνες ξένων κατοχών είναι πλέον ελεύθερα.

Σημαντικά πρόσωπα
Η Λευκάδα θεωρείται η πατρίδα των ποιητών και γενικότερα των καλλιτεχνών. Σπουδαίοι άνθρωποι που έχουν γράψει ιστορία με τα έργα τους, όχι μόνο στη Λευκάδα αλλά και σ' ολόκληρο τον κόσμο. Τα πιο σημαντικά πρόσωπα είναι:

Αριστοτέλης Βαλαωρίτης: Πολύ μεγάλος ποιητής, ο οποίος υπήρξε και πολιτικός, εκπροσωπώντας τη Λευκάδα στην Ιόνιο Βουλή απ' όπου αγωνίστηκε για την Ένωση των Επτανήσων με την υπόλοιπη Ελλάδα
Άγγελος Σικελιανός: Σπουδαίος ποιητής που υπήρξε εμπνευστής της Δελφικής Ιδέας
Ιωάννης Ζαμπέλιος: Διορίστηκε εισαγγελέας των Ιονίων νήσων, ενώ μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία
Αλέξανδρος Παναγούλης: Κορυφαίος πολιτικός και ποιητής. Εναντιώθηκε στη δικτατορία της χούντας κι έγινε ιδιαίτερα γνωστός παγκοσμίως λόγω της γενναίας απόπειρας δολοφονίας κατά του Γιάννη Παπαδόπουλου, καθώς και για τα βασανιστήρια που υπέστη μετά την θαρραλέα πράξη του.

(σε χρονολογική σειρά)

Ιωάννης Ζαμπέλιος, δικαστικός, συγγραφέας (1787 - 1856)
Γεώργιος Τερτσέτης, νομικός, ποιητής (1800 - 1880)
Σπυρίδων Ζαμπέλιος, ιστορικός (1815 - 1881)
Αριστοτέλης Βαλαωρίτης, ποιητής (1824 - 1879)
Λευκάδιος Χερν, ποιητής και συγγραφέας (1850 - 1904), εθνικός ποιητής της Ιαπωνίας
Δημήτριος Γολέμης, αθλητής (1877 - ;), χάλκινος Ολυμπιονίκης το 1896, στα 800 μ.
Άγγελος Σικελιανός, ποιητής (1884 - 1951)
Τζαβαλάς Καρούσος, ηθοποιός (1904 - 1969)
Γεράσιμος Γρηγόρης, λογοτέχνης (1907 - 1985)
Νίκος Σβορώνος, ιστορικός (1910 ή 1911) - 1989
Θεόδωρος Στάμος, ζωγράφος, πρωτοπόρος του αφηρημένου εξπρεσσιονισμού (1922 - 1997)
Πανταζής Κοντομίχης, φιλόλογος, συγγραφέας, λαογράφος (1924)
Δέσποινα Θεμελή-Κατηφόρη, ιστορικός (1931 - 1988)
Αριστόξενος Σκιαδάς, καθηγητής Αρχαίας Ελληνικής Φιλολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών (1932 - 1994)
Απόστολος Κακλαμάνης, πολιτικός (1936)
Ηλίας Λογοθέτης, ηθοποιός (1938)
Αγνή Μπάλτσα, τραγουδίστρια της όπερας (1944)
Γιάννης Κονιδάρης, εκδότης (1947 - 2007)
Δημήτριος Παξινός, δικηγόρος, Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών (1949)
Γιάννης Σολδάτος, συγγραφέας, σκηνοθέτης, εκδότης (1952)
Έλλη Στάη, δημοσιογράφος (1954)
Μαρία Βαμβακινού, πολιτικός (1959), μέλος της βουλής των αντιπροσώπων στην Αυστραλία από το 2001.
Ευαγγελία Αραβανή, μοντέλο (1986), Σταρ Ελλάς 2005
Ηλίας Γεωργάκης, λογοτέχνης-δημοσιογράφος (1960)




Αξιοθέατα
Λίγο έξω απ' την πόλη και απέναντι ακριβώς απ' την πλωτή γέφυρα βρίσκεται το ενετικό κάστρο της Αγίας Μαύρας. Το κάστρο αποτελεί πρότυπο οχυρωματικής τέχνης. Μέσα στην πόλη υπάρχει το αρχαιολογικό μουσείο, το οποίο στεγάζει έργα τέχνης, καθώς κι ευρήματα απ' την παλαιολιθική εποχή μέχρι τους ρωμαϊκούς χρόνους και η Μαρίνα Λευκάδας, η οποία θεωρείται απ' τις μεγαλύτερες και απ' τις πιο οργανωμένες στη Μεσόγειο. Κοντά στο χωριό Φρύνι, λίγο έξω απ' την πόλη βρίσκεται η Ιερά Μονή Φανερωμένης, που αποτελεί μουσείο Εκκλησιαστικής Τέχνης. Δυο χλμ νότια της πόλης υπάρχει η περιοχή του Καλλιγονίου, η οποία περιλαμβάνει τα ερείπια που σώζονται απ' την προϊστορική πόλη Νήρικος. Ο συγκεκριμένος τόπος έχει κηρυχθεί αρχαιολογικός χώρος. Εκτός απ' αυτά όμως, ο επισκέπτης μπορεί να γνωρίσει και τα πανέμορφα φυσικά τοπία που διαθέτει το νησί. Οι παραλίες αστείρευτης ομορφιάς, για τις οποίες η Λευκάδα είναι γνωστή παγκοσμίως, αφού πολλές απ' αυτές έχουν ψηφιστεί επανειλημμένα από τουριστικούς οδηγούς ως οι καλύτερες της Μεσογείου, με πιο γνωστές το Πόρτο Κατσίκι και τους Εγκρεμνούς, αποτελούν πόλο έλξης πολλών εκατομμυρίων τουριστών ανά τον κόσμο. Υπάρχουν επίσης και οι καταρράκτες στο Δημοσάρι, λίγο έξω απ' το Νυδρί, καθώς και το Φαράγγι της Μέλισσας στο δήμο Σφακιωτών. Το ακρωτήριο Λευκάτα, που βρίσκεται στο νοτιότερο άκρο του νησιού, είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την ιστορία του και προκαλεί τεράστιο θαυμασμό σε όσους το επισκέπτονται.

Αδελφοποιημένες πόλεις
Η πόλη της Λευκάδας είναι «αδελφοποιημένη» με τις παρακάτω πόλεις:

(Japan) Σιντζούκου (新宿区)
(Romania) Πλοέστι (Ploieşti)
(Sweden) Εμαμπόντα (Emmaboda)
(France)   Λουκάτ (Leucate)